Sắc thu

Hôm qua, ông Tám đi Philadelphia, cổ động người dân đi bỏ phiếu cho bà Hillary. Ông Tám ủng hộ bà Hillary từ khi bà còn tranh chức Tổng thống với ông Obama lận. Ngay cả xe của ông cũng có dán giấy ủng hộ bà. Thế là tôi rảnh rang được một ngày, không phải lên rừng.

Cả hai tuần nay tôi cố đi tìm ảnh thu. Những công viên lớn và đẹp tôi đi xem lúc sớm quá khi lá chưa đổi màu. Hôm qua, sau nhà trước nhà tôi là cảnh thu đẹp tuyệt vời với đủ thứ màu sắc. Tuy nhiên, rừng tự nhiên, chụp vào ảnh không đẹp vì nó nhiều cành, nhiều lá, rối rắm lắm. Tôi chụp một mớ không vừa ý. Buổi chiều, thấy tủ lạnh hết rau nên tôi đi chợ, sẵn đường tôi ghé sang hồ Watchung chụp ảnh thu. Càng chụp ảnh càng không vừa ý vì thấy những khiếm khuyết của mình. Thiếu mỹ thuật, thiếu kiên nhẫn, thiếu cẩn thận, càng chụp thấy ảnh càng tệ. Được cái hôm qua nắng đẹp, buổi chiều nắng dịu xuống. Mà tôi thì lười mang trụ ba chân nên cứ chụp bừa. Dẫu gì cũng tóm được màu đỏ màu cam và màu vàng. Màu vàng thì nhiều, màu lá úa, màu nắng chiều, màu cỏ khô.

Tôi muốn viết một cái gì đó, về mùa thu, nhưng sau khi tìm tài liệu rồi, thấy không có gì làm tôi say mê đủ để viết. Thôi mời bạn xem ảnh thiếu nghệ thuật vậy.

Khi tôi đi vòng quanh hồ Watchung chụp ảnh thu, đến một nơi có nhiều nhà trồng cây phong Nhật Bản. Loại cây này lá nhỏ, nhiều góc nhọn và màu đỏ rực rất đẹp. Có hai cha con đang dẫn cho đi dạo. Người bố khoảng sáu mươi hay hơn. Người con khoảng hơn ba mươi. Ông già hỏi tôi.
Bà là người đi do thám phải không? (Are you a spy?)
Trông tôi có giống người do thám không? (Do I look like a spy?)
Bà là người do thám có kinh nghiệm vì thế không giống người do thám (You are a good spy so you don’t look like a psy).

Tôi cười đi trước, nghĩ rằng họ sợ mình đi rình ăn trộm nhà giàu. Quả đúng như vậy. Chập sau, anh con trai xin chụp tôi tấm ảnh. Nói đùa (mà thật) để đề phòng trường hợp tôi đi dọ thám cho kẻ trộm. Tôi cảm thấy bị xúc phạm nhưng vẫn để anh ta chụp ảnh tôi. Giá mà tôi là một bà cụ người Mỹ chắc là anh ta không dám nghĩ như thế. Tôi gặp phiền toái với cái ý thích chụp ảnh của tôi rất nhiều lần như vậy.

mùa thu trong thành phố

Mấy hôm nay trời khá lạnh. Buổi sáng chỉ có hơn bốn mươi độ F (khoảng 4 độ C) có sương giá. Trong thang máy tôi nói bâng quơ, trời bắt đầu lạnh rồi. Một anh chàng trẻ tuổi lên tiếng, “vâng, tôi thích trời lạnh. Tôi có thể quên đi cái nóng của mùa hè rồi.” Bà Adrienne, có một dạo làm việc cùng tầng lầu với tôi, trong nhóm khác, nói “Tôi chọn mùa hè, tôi lấy mùa hè không cần chớp mắt. Tôi không ưa cái lạnh buốt giá của mùa đông.”

Thích hay không thích, mùa thu vẫn đến với sắc màu và giá lạnh. Bí đỏ được chưng bày khắp nơi. Bỗng dưng thời gian của tôi biến đi đâu mất. Muốn viết cái gì đó cho đàng hoàng, thơ mộng lãng mạn với mùa thu nhưng đầu óc cạn kiệt và thời gian không đủ để làm bất cứ cái gì kể cả ngủ. Trời xám của mùa thu làm tôi mệt rã chỉ muốn tìm góc tối và ấm cuộn tròn trong chăn để ngủ.

Ảnh thu 2016

New Jersey đang giữa mùa thu với sắc màu rực rỡ. Tôi mất cảm hứng chụp ảnh thu vì phong cảnh chung quanh trở nên quen thuộc quá.

Chớm thu

la-cua-burning-bush-giua-thang-10-nam-2014
Lá của cây burning bush chụp vào giữa tháng 10 năm 2014

Mới đầu tháng Mười ở đây, New Jersey, chưa thấy dáng thu. Buổi sáng đi làm trời tối thui, mấy hôm nay mưa nhẹ, trời ủ dột, tôi buồn ngủ thiếu điều gục xuống bất cứ chỗ nào, trên xe, ở bàn làm việc.

Nghe trong cái băng cassette cũ mèm, Mỹ Thể hát bài Lá Rơi Bên Thềm của hai tác giả Nguyễn Hiền và Lê Trọng Nguyễn

Lá rơi bên thềm gợi nhớ thương,
Tìm trong lá thu, vàng trên lối đi, về dĩ vãng.

Tôi thích giọng Mỹ Thể, trầm ấm và ngọt ngào và xưa thật là xưa . Chung quanh nhà tôi lá khô (vì hạn hán) và hạt acorns rụng đầy. Lá rơi cho lòng hoài cố nhân. Mùa thu luôn làm cho người ta bâng khuâng, có lẽ vì nghe trời lành lạnh, nghe ta buồn buồn, dễ mang cảm hứng cho người làm thơ. Kẹt nỗi tôi không thể nào nghĩ ra một câu thơ, ngoại trừ những câu thơ của người ta mình đọc rồi bỗng dưng thuộc. 🙂

 

Phác họa tháng Mười

Sketch in October

Tomas Tranströmer – Trích trong The Great Enigma
New Collected Poems
Dịch sang tiếng Anh: Robin Fulton

The tugboat is freckled with rust. What’s it doing here so far inland?
It’s a heavy extinguished lamp in the cold.
But the trees have wild colors; signals to the other shore.
As if someone wanted to be fetched.

On my way home I see mushrooms sprouting through the grass.
They are the fingers, stretching for help, or somone
who has long been sobbing alone down in the darkness.
We are the earth’s.

not-nhac-thang-10-nam-2011
Nốt nhạc tháng Mười năm 2011
mua-thu-o-upstate-new-york-thang-10-nam-2013
Ngày 6 tháng Mười năm 2013 ở khuôn viên trường Võ Bị Westpoint Upstate New York lá bắt đầu đổi màu

Phác họa tháng Mười

Dịch sang tiếng Việt: Nguyễn thị Hải Hà

Chiếc tàu kéo lốm đốm màu sét gỉ. Tại sao nó lại ở nơi này, quá sâu trong đất liền?
Nó giống như cái đèn tắt lửa trong không gian lạnh lẽo.
Hàng cây trên bờ màu sắc rực rỡ; ra dấu hiệu với bờ bên kia.
Như thể có người gọi tàu đón khách.

Trên lối về nhà tôi nấm mọc đầy trên cỏ
Như những ngón tay vươn dài, réo gọi, hay đó là tiếng  nức nở trong bóng tối, từ lâu.
Chúng ta là của đất.

Bản dịch thành ra thơ của Mưa Sông Hồ (Facebook)

Xác tàu gỉ sắt trên đồng
Như đèn tắt bóng tự trong lạnh lùng
Cây rộ sắc phía chập chùng
Như lời khách gọi sang vùng đam mê
Nấm hoang lối cỏ ta về
Vươn từ mộ địa hẹn thề gọi nhau
Ta cùng của đất tự lâu …

Tháng Mười

October is the month for painted leaves. . . . As fruits and leaves and the day itself acquire a bright tint just before they fall, so the year near its setting. October is its sunset sky; November the later twilight – Henry David Thoreau.

Tháng Mười là tháng của những chiếc lá đầy màu sắc… Vào lúc trái cây và lá cây và ngày theo nghĩa thời gian cũng tiếp thu được cái màu sắc rực rỡ trước khi chúng bắt đầu tàn rơi, thì một năm cũng sắp hết. Tháng Mười là bầu trời sắp hoàng hôn; trong khi tháng Mười Một trời chập choạng sắp tối.

Ảnh cũ chụp từ giữa tháng 10- 2010.